Nέα παραλλαγή Όμικρον BA.5: Κανείς δεν είναι πλήρως προστατευμένος

Κρούσμα νέας υποπαραλλαγής της Όμικρον επιβεβαιώθηκε στην Ελλάδα

Ως «παραλλαγές που προκαλούν ανησυχία» κατατάσσουν αυτήν τη στιγμή ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τις νέες υποπαραλλαγές της Όμικρον, που κερδίζουν έδαφος. Το όνομα αυτών, ΒΑ.4 και BA.5. και οι επιστήμονες αναμένουν ότι σύντομα θα ευθύνονται για τις περισσότερες λοιμώξεις από COVID-19, ενώ παράλληλα προειδοποιούν ότι τα κρούσματα πιθανότατα θα αυξηθούν αυτό το καλοκαίρι και οι υγειονομικές αρχές πρέπει να είναι σε ετοιμότητα.

Οι δύο νέες υποπαραλλαγές Όμικρον 4 και 5 (ΒΑ.4 και ΒΑ.5) του κορονοϊού, που έφεραν νέα έξαρση στη νότια Αφρική κι έχουν αρχίσει να «δείχνουν τα δόντια τους» τώρα και στην Ευρώπη, είναι θέμα χρόνου -σύμφωνα με τους επιστήμονες- να επικρατήσουν και στην Ελλάδα, που χθες Τετάρτη ανακοίνωσε 9.288 μολύνσεις.

Ήδη ραγδαία είναι η αύξηση των κρουσμάτων που συνδέονται με τις παραλλαγές αυτές στην Ελλάδα κατά την τελευταία εβδομάδα και οι οποίες μάλιστα εμφανίζουν ακόμη πιο αυξημένη μεταδοτικότητα, σε σχέση με την Όμικρον και Όμικρον 2.

Nέα παραλλαγή Όμικρον BA.5: Κανείς δεν είναι πλήρως προστατευμένος

Όπως καταγράφηκε από το Δίκτυο Γονιδιωματικής Επιτήρησης των μεταλλάξεων του SARS-CoV-2, μέσα σε ένα δίμηνο η μετάλλαξη Όμικρον 4 στην Αττική  έφτασε από το 3,3% του συνόλου των μεταλλάξεων στο 10,8% την τελευταία εβδομάδα, ενώ τα κρούσματα της Όμικρον 5 (που έχει επικρατήσει πλέον στην Πορτογαλία) από το 1,8% έφτασαν σε μία εβδομάδα να καταλαμβάνουν το 2,4%.

Η αύξηση αυτή, προκαλεί ανησυχία στους επιστήμονες γιατί στις δύο χώρες που υπάρχει διασπορά αυτήν την εποχή, την Πορτογαλία, αλλά και τη Γερμανία, φαίνεται να αλλάζουν άρδην τις επιδημιολογικές ισορροπίες.

Σύμφωνα ωστόσο, με τον Πρόεδρο του Επιστημονικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών (ΙΙΒΕΑΑ), Δημήτρη Θάνο, στο τέλος θα επικρατήσει μόνο η μία από τις δύο παραλλαγές.

Όπως όλα δείχνουν, δήλωσε ο ίδιος στο iatropedia.gr, θα επικρατήσει η παραλλαγή που θα φέρουν οι τουρίστες που θα επισκεφθούν τη χώρα μας αυτό το καλοκαίρι.

«Δεν έχουμε αυτή τη στιγμή δεδομένα. Φυσικά και θα επικρατήσουν οι νέοι ιοί, όπως και σε άλλα μέρη του κόσμου. Μία από τις δύο, όμως, θα γίνει κυρίαρχη. Δεν ξέρουμε εάν θα κυριαρχήσει η Όμικρον 4, ή η Όμικρον 5. Θα κυριαρχήσει αυτή που θα έρθει “απ’ έξω”. Αν έρθουν στην Ελλάδα περισσότερα κρούσματα μετάλλαξη 4 από το εξωτερικό, θα κυριαρχήσει η Όμικρον 4 (ΒΑ.4), αν έρθουν περισσότερα Όμικρον 5 (ΒΑ.5) θα κυριαρχήσει η Όμικρον 5», επισημαίνει.

Πόσο επικίνδυνη είναι όμως; Και τι προστασία μπορούν να προσφέρουν τα εμβόλια;

Στη Γερμανία, όπου οι δύο υποπαραλλαγές της οικογένειας Όμικρον έχουν ήδη προκαλέσει νέα κύματα, το Ινστιτούτο Robert Koch (RKI), ο εθνικός οργανισμός δημόσιας υγείας της χώρας, ανέφερε ότι οι υποπαραλλαγές BA.4 και BA.5 της Όμικρον αναπτύσσονται ταχύτερα από όλες τις άλλες παραλλαγές και συμπέρανε ότι θα μπορούσαν σύντομα να ευθύνονται για την πλειονότητα των περιπτώσεων της χώρας.

Η BA.5 ξεκίνησε στη Νότια Αφρική

Η παραλλαγή BA.5 είχε ήδη εγείρει ανησυχίες στη Νότια Αφρική στις αρχές Μαΐου, αλλά το επόμενο κύμα ήταν σχετικά μικρό και επί του παρόντος υποχωρεί.

Στην Πορτογαλία, ωστόσο, η BA.5 είναι ήδη υπεύθυνη για το 80% όλων των νέων λοιμώξεων. Η παραλλαγή είναι πιο μεταδοτική από τους προκατόχους της, όπως η BA.2. Μαζί με το ότι είναι πιο δύσκολο να εντοπιστούν τα αντισώματα, η BA.5 είναι πιο μεταδοτική από άλλες υποπαραλλαγές της όμικρον.

Όπως και οι άλλες υποπαραλλαγές της όμικρον, τα κρούσματα της BA.5 είναι πιο ήπια από τις λοιμώξεις από άλλα στελέχη COVID, όπως η Δέλτα.

Η τρίτη δόση προστατεύει από τη μόλυνση;

Η προστασία που παρέχεται από τα εμβόλια κατά του COVID ή την προηγούμενη μόλυνση μειώνεται σιγά-σιγά με την πάροδο του χρόνου καθώς πέφτουν τα επίπεδα αντισωμάτων.

Αυτό σημαίνει ότι κανείς δεν είναι πλήρως προστατευμένος από την BA.5 — νέες λοιμώξεις είναι πιθανές παρά τον εμβολιασμό ή/και προηγούμενες λοιμώξεις και ενδεχομένως πιο συχνές από ό,τι με προηγούμενες παραλλαγές.

Ωστόσο οι θάνατοι και οι νοσηλείες είναι σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Σύμφωνα με τους ειδικούς, αυτό συμβαίνει επειδή πολλά εκατομμύρια άνθρωποι έχουν εμβολιαστεί ή έχουν αντισώματα, καθιστώντας τη γενική ανοσία του πληθυσμού υψηλότερη από ό,τι στην αρχή της πανδημίας.

Ωστόσο, συνιστάται στους ηλικιωμένους και τα άτομα σε ομάδες κινδύνου να κάνουν ακόμη μια δόση εμβολίου για επιπλέον προστασία.

Περισσότερες λοιμώξεις αλλά λιγότερο θανατηφόρες

Τα εμβόλια κατά του COVID που είναι διαθέσιμα επί του παρόντος στοχεύουν την παραλλαγή της πρωτεΐνης ακίδας που ήταν ενεργή στην αρχή της πανδημίας.

Ωστόσο, ο ιός έχει εξελιχθεί και έχει οξύνει την ικανότητά του να αποφεύγει τα αντισώματα που προσφέρουν τα εμβόλια.

Παρόλα αυτά, οι BA.4 και BA.5 φαίνεται να είναι λιγότερο επικίνδυνες. Ορισμένοι ειδικοί λένε ότι αυτό συμβαίνει επειδή οι νέες παραλλαγές είναι πιο πιθανό να μολύνουν την ανώτερη αναπνευστική οδό παρά τους πνεύμονες, προκαλώντας λιγότερους θανάτους από ό,τι νωρίτερα κατά την πανδημία, όταν οι πνεύμονες επηρεάζονταν περισσότερο.

Το χρονικό διάστημα μεταξύ της μόλυνσης και των αρχικών συμπτωμάτων είναι μικρότερο στις παραλλαγές της Ομικρον από ό,τι της Δέλτα — περίπου τρεις ημέρες κατά μέσο όρο.

Η προστασία που προσφέρει ένα βασικό εμβόλιο δύο δόσεων έναντι της λοίμωξης από όμικρον δεν είναι η βέλτιστη, αλλά εξακολουθεί να προστατεύει από σοβαρές περιπτώσεις ασθένειας. Μια τρίτη δόση διασφαλίζει ότι σχηματίζονται περισσότερα αντισώματα, προσφέροντας περισσότερη προστασία.

Αν και η Ομικρον με τους διάφορους υποτύπους της είναι συνήθως πολύ πιο ήπια από τη Δέλτα,  σε σπάνιες περιπτώσεις σοβαρά συμπτώματα μπορούν επίσης να εμφανιστούν. Επιπλέον, δεν είναι ακόμη σαφές τι μακροπρόθεσμες συνέπειες μπορεί να έχει μια λοίμωξη από όμικρον.