Die Welt: Συμβιβασμός ή σύρραξη, εάν η Τουρκία προχωρήσει σε γεωτρήσεις; – “Εστία”: Ο Ερντογάν σκοπεύει να μετατρέψει σε ιεροδιδασκαλείο και… – FAZ για την Αγία Σοφία: Ο Ερντογάν σε ρόλο Μωάμεθ του Πορθητή

 Die Welt: Συμβιβασμός ή σύρραξη, εάν η Τουρκία προχωρήσει σε γεωτρήσεις;

Πώς θα αντιδράσει η Ελλάδα σε περίπτωση τουρκικών γεωτρήσεων; Το ερώτημα θέτει ο Γερμανικός Τύπος μετά την πρόκληση Ερντογάν με την Αγία Σοφία.

Την συνεχιζόμενη και κλιμακούμενη ένταση στα ελληνοτουρκικά βάζει στο μικροσκόπιό της η γερμανική Die Welt που αναφερόμενη σε πρόσφατες δηλώσεις του τούρκου υπουργού Άμυνας Ακάρ ότι η Ελλάδα δεν θέλει τον πόλεμο με την Τουρκία, σημειώνει, μεταξύ άλλων: «[…] Πράγματι, ασφαλώς και η Ελλάδα δεν θέλει πόλεμο. Θα ήταν καταστροφικός για την μικρή και οικονομικά αδύναμη χώρα. Παρόλα αυτά (η Ελλάδα) διατηρεί ένα από τα μεγαλύτερα και ακριβότερα πολεμικά ναυτικά και τις πολεμικές αεροπορίες του κόσμου, μόνο και μόνο για να είναι προετοιμασμένη σε περίπτωση ένοπλης σύρραξης με την Τουρκία. Παρά ταύτα οι δηλώσεις Ακάρ ήταν κάθε άλλο παρά καθησυχαστικές. Διότι υπάρχουν δυο πράγματα που μολονότι δεν εκφράζονται, είναι σαφές ότι αιωρούνται στην ατμόσφαιρα.

Πρώτον, στην εσχάτη η Τουρκία είναι όντως διατεθειμένη να πάρει τα όπλα. Και δεύτερον, η Άγκυρα είναι σε θέση να συνεχίσει τη στρατηγική της που προβλέπει την αποστολή ερευνητικών πλοίων αλλά και του ειδικώς γι΄ αυτό το σκοπό αναβαθμισμένου από το 2005 πολεμικού της ναυτικού σε θαλάσσιες περιοχές για τις οποίες η Ελλάδα υποστηρίζει ότι της ανήκουν».

Τι θα γίνει εάν η Τουρκία ξεκινήσει όντως τις σεισμικές έρευνες;

Σύμφωνα με το εκτενές δημοσίευμα η Τουρκία πιέζει σε τρία τουλάχιστον διαφορετικά μέτωπα: καταρχήν ως εγγυήτρια δύναμη του διεθνώς μη αναγνωρισμένου βορείου τμήματος της Κύπρου, δεύτερον απειλώντας ότι θα εμποδίσει την κατασκευή αγωγού που θα διασχίζει τη Μεσόγειο και τρίτον με τη μονομερή μετατόπιση των θαλάσσιων συνόρων με παράλληλη αμφισβήτηση της Συνθήκης της Λωζάνης.

Ως προς το ερώτημα πώς θα αντιδράσει η Ελλάδα σε περίπτωση που η Τουρκία προχωρήσει τον Σεπτέμβρη όντως σε γεωτρήσεις, η Welt σημειώνει ότι πέρα από τον διπλωματικό κλοιό που επιχειρεί να δημιουργήσει σε συνεργασία με χώρες της Μεσογείου και κυρίως μέσω της εμπλοκής της ΕΕ, η ελληνική κυβέρνηση φέρεται να εξετάζει τρία συγκεκριμένα σενάρια για τον Σεπτέμβριο. Αυτά προβλέπουν από αποστολή πλοίων του πολεμικού ναυτικού έως και τη ρίψη προειδοποιητικών βολών. Η εφημερίδα σημειώνει πάντως πως «παρά την κλιμακούμενη ένταση, ένα σημαντικό κομμάτι της ελληνικής στρατηγικής είναι να παραμείνει και σε διάλογο με την Τουρκία. Προ ημερών συνομίλησαν τηλεφωνικά ο έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο τούρκος πρόεδρος Ερντογάν. Λεπτομέρειες δεν έγιναν γνωστές. Ένας συμβιβασμός δεν μπορεί να αποκλειστεί, παρότι δεν είναι σαφές τι μορφή θα μπορούσε να έχει».

 

“Εστία”: Ο Ερντογάν σκοπεύει να μετατρέψει σε ιεροδιδασκαλείο και την Ιερά Μονή Παναγίας Σουμελά στον Πόντο

 “Εστία”: Ο Ερντογάν σκοπεύει να μετατρέψει σε ιεροδιδασκαλείο και την Ιερά Μονή Παναγίας Σουμελά στον Πόντο

Σύμφωνα με πληροφορίες της “Εστίας”, τις τελευταίες ημέρες διακινούνται μηνύματα προς μέλη της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη, προφανώς από φανατικούς υποκινητές στην Άγκυρα, σύμφωνα με τα οποία, μετά την μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, το καθεστώς Ερντογάν μελετά να μετατρέψει σε ιεροδιδασκαλείο και την ιστορική Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά στον Πόντο.

Εφόσον, όσα διακινούνται “προς εμψύχωση” και πρόκληση αναταραχής στους κόλπους της μουσουλμανικής μειονότητας, είναι ακριβή, αποκαλύπτεται ένα άκρως προκλητικό σχέδιο για οριστική ρήξη της Τουρκίας με την Δύση και δημιουργίας κλίματος “εχθροπάθειας” προς την Ορθοδοξία και την Ελλάδα.

Ο Ταγίπ Ερντογάν “μετράει”, πλέον, τις “χλιαρές” αντιδράσεις των δυτικών κυβερνήσεων και ειδικότερα της Ευρώπης και σχεδιάζει πιθανώς το επόμενο βήμα του.

Εστία

Η ιστορική μονή

Πάνω στους απόκρημνους βράχους του όρους Μελά, λίγα χιλιόμετρα μετά από το δρόμο που οδηγεί από την Τραπεζούντα στη Ματσούκα, βρίσκεται γαντζωμένη η ιερά βασιλική, πατριαρχική και σταυροπηγιακή μονή της Παναγίας Σουμελά.

Η ιστορία της χάνεται στα βάθη των αιώνων. Περίπου τον 1ο αιώνα ο Ευαγγελιστής Λουκάς αγιογράφησε τρεις εικόνες της Παναγίας εκ των οποίων η μία βρίσκεται σήμερα στη Μονή Κύκκου της Κύπρου, η άλλη στη Μονή του Μεγάλου Σπηλαίου και η τρίτη στην Παναγία Σουμελά της Βέροιας.

Η παράδοση θέλει μετά τον θάνατο του Ευαγγελιστή Λουκά, την εικόνα να την φέρνει στην Αθήνα ο μαθητής του Ανανίας, και να την τοποθετεί σε περικαλλή ναό. Γι’ αυτό το λόγο ονομάστηκε πρώτα «Παναγία η Αθηνιώτισσα».

Στη συνέχεια η εικόνα πέταξε με θαυματουργό τρόπο από την Αθήνα στον Πόντο. Τότε η Παναγία εμφανίστηκε σε δύο μοναχούς, το Βαρνάβα και το Σωφρόνιο, και τους ζήτησε να ακολουθήσουν την εικόνα και στο σημείο που θα την βρουν να χτίσουν έναν ναό. Έτσι κι έγινε. Το 386 οι μοναχοί οδηγήθηκαν στις απάτητες βουνοκορφές του Πόντου, στο όρος Μελά, κι εκεί με τη βοήθεια της γειτονικής μονής Bαζελώνα έχτισαν ένα κελί και στη συνέχεια εκκλησία μέσα σε ένα σπήλαιο. Το σοβαρό πρόβλημα της ύδρευσης του μοναστηριού λύθηκε, επίσης σύμφωνα με την παράδοση, κατά θαυματουργό τρόπο. Μέχρι και σήμερα αναβλύζει αγιασματικό νερό μέσα από ένα γρανιτώδη βράχο.

Kοντά στο σπήλαιο κτίστηκε το 1860 ένας πανοραμικός τετραώροφος ξενώνας 72 δωματίων και άλλοι λειτουργικοί χώροι για τις ανάγκες των προσκυνητών, καθώς και βιβλιοθήκη. Γύρω από τη μονή ανοικοδομήθηκαν μικροί ναοί αφιερωμένοι σε διάφορους αγίους. Εκεί λειτούργησε αρχικά και το Φροντιστήριο της Τραπεζούντας.

Τη μονή, που κατά καιρούς δεχόταν επιθέσεις από αλλοεθνείς και κλέφτες, προίκισαν οι αυτοκράτορες Κομνηνοί. Συγκεκριμένα, μεγάλοι ευεργέτες της μονής ήταν ο Μανουήλ Γ’ Κομνηνός (1390-1417) ο οποίος προσέφερε στη μονή ανεκτίμητης αξίας Σταυρό με τιμιόξυλο, και ο Αλέξιος Γ’ (1349-1390), ο οποίος αφού τον έσωσε η Mεγαλόχαρη από μεγάλη τρικυμία και τον βοήθησε να νικήσει τους εχθρούς της, σε ένδειξη ευγνωμοσύνης την οχύρωσε καλά, έχτισε πύργους, νέα κελιά και ανακαίνισε τα παλαιά της κτίσματα. Tης χάρισε 48 χωριά και εγκατέστησε 40 μόνιμους φρουρούς για την ασφάλειά της. Για το λόγο αυτό ανακηρύχθηκε από τους μοναχούς ως «νέος Kτήτωρ».

Επίσης, πολλά από τα προνόμια που χορήγησαν οι Kομνηνοί στη μονή επικυρώθηκαν και επεκτάθηκαν επί Tουρκοκρατίας με σουλτανικά φιρμάνια και πατριαρχικά σιγίλλια. Ως ευεργέτες αναγράφονται επίσης στους κώδικες της μονής οι σουλτάνοι Βαγιαζήτ Β΄, Σελήμ Α΄ (ο οποίος θεραπεύτηκε από σοβαρή ασθένεια με τη βοήθεια του αγιάσματος της μονής), Μουράτ Γ΄, Σελήμ Β΄, Iμπραήμ A΄, Μωάμεθ Δ΄, Σουλεϊμάν Β΄, Μουσταφά Β΄, Αχμέτ Γ΄.

Στη μονή, που λειτουργούσε μέχρι το 1922, υπήρχαν πολύτιμα έγγραφα και αρχαία χειρόγραφα, ανάμεσά τους το πρώτο ελληνικό χειρόγραφο του Διγενή Aκρίτα, το οποίο βρήκε το 1868 ο ερευνητής Σάββας Iωαννίδης.

Λίγο πριν από τον ξεριζωμό των Ελλήνων του Πόντου, οι μοναχοί έθαψαν τα πολύτιμα θησαυρήσματα της μονής, δηλαδή την εικόνα της Παναγίας, τον σταυρό του Μανουήλ Γ’ Κομνηνού με το τίμιο ξύλο και το Ευαγγέλιο του Οσίου Χριστοφόρου, στο παρεκκλήσι της Αγίας Βαρβάρας, που βρίσκεται περίπου ένα χιλιόμετρο μακριά από τη μονή. Το 1930, με διπλωματικές ενέργειες μεταξύ των δύο χωρών, Ελλάδας και Τουρκίας, βρέθηκαν και δόθηκαν στην ελληνική αντιπροσωπεία, η οποία τα τοποθέτησε στο Βυζαντινό μουσείο μέχρι το 1951.

 

FAZ για την Αγία Σοφία: Ο Ερντογάν σε ρόλο Μωάμεθ του Πορθητή-Τον εξυπηρετούν οι διεθνείς αντιδράσεις

 FAZ για την Αγία Σοφία: Ο Ερντογάν σε ρόλο Μωάμεθ του Πορθητή-Τον εξυπηρετούν οι διεθνείς αντιδράσεις

Σε σημερινό πρωτοσέλιδο σχόλιό της με τίτλο «Η κληρονομιά του Πορθητή» η Frankfurter Allgemeine Zeitung σημειώνει ότι δεν υπάρχει μεν πρακτική αναγκαιότητα χρήσης της Αγίας Σοφίας ως τζαμιού, εντούτοις είναι τεράστια η συμβολική σημασία της αξιοποίησής της:

«Ο Ερντογάν αυτοπροβάλλεται ως κληρονόμος του Πορθητή της Κωνσταντινούπολης σουλτάνου Μωάμεθ του Β’, ως θριαμβευτής επί του Χριστιανισμού και προστάτης των μουσουλμάνων. Το ότι αναθεώρησε γι’ αυτό προηγούμενη απόφαση του ιδρυτή του τουρκικού κράτους Ατατούρκ δείχνει εκ νέου πόσο έχει προχωρήσει η μετάλλαξη του κοσμικού κράτους σε ένα σύστημα ισλαμικών αποχρώσεων. Ο Ερντογάν δεν χρειάζεται να φοβάται αντιδράσεις στο εσωτερικό. […] Την δε κριτική από το εξωτερικό δεν την έχει λάβει απλώς υπόψη, αλλά τον εξυπηρετεί κιόλας: Μέχρι σήμερα κατάφερνε πάντα να συσπειρώνει τον λαό όταν καλούνταν να υπερασπιστεί την ανεξαρτησία της Τουρκίας έναντι δήθεν ξένων συνωμοσιών. Και εάν τώρα πληθαίνουν οι φωνές στην Ελλάδα για να μετατραπεί, εν είδει αντεκδίκησης, το σπίτι όπου γεννήθηκε ο Κεμάλ στη Θεσσαλονίκη σε μουσείο για την Γενοκτονία των Ποντίων […], τότε είναι προβλέψιμη και η αντίδρασή του: Ο Ερντογάν θα γινόταν και πάλι ο υπερασπιστής του Κεμάλ.

Όλα αυτά αποσκοπούν στο να αποπροσανατολίσουν από τα προβλήματα στο εσωτερικό. Ας μην το ξεχνούν αυτό, όσοι εξοργίζονται με τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας. (σ.σ.: Η μετατροπή) Είναι ανούσια και αξιοθρήνητη και υποδαυλίζει εντάσεις μεταξύ των θρησκειών αντί να τις φέρνει πιο κοντά. Ο Ερντογάν δεν είναι ωστόσο εικονομάχος όπως οι Ταλιμπάν. Καταστρέφει μόνον όσα ο ίδιος πιστεύει ότι μπορεί να ξαναφτιάξει αργότερα. Γι’ αυτό και επαναλάμβανε κάθε τόσο ότι η Αγία Σοφία θα παραμείνει ανοιχτή για τουρίστες».

Το σχόλιο της Süddeutsche Zeitung:

«Η μετατροπή είναι ανούσια και αξιοθρήνητη και υποδαυλίζει εντάσεις μεταξύ των θρησκειών αντί να τις φέρνει πιο κοντά»
«Η μετατροπή είναι ανούσια και αξιοθρήνητη και υποδαυλίζει εντάσεις μεταξύ των θρησκειών αντί να τις φέρνει πιο κοντά»

«Με τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας από μουσείο σε τζαμί ο τούρκος πρόεδρος υπερέβη τα εσκαμμένα. Επιβάλλει στη χώρα του και στον κόσμο μια αλλαγή πλεύσης, η οποία θα αλλάξει τη σύγχρονη Τουρκία. Δεν παίζει ρόλο εάν ο Ερντογάν το έκανε για λόγους στρατηγικής ή εάν με αυτό το ριψοκίνδυνο βήμα ήθελε απλώς να αποπροσανατολίσει από το εσωπολιτικό του ναδίρ: την οικονομική κρίση, τη διαφθορά, τον κορωνοϊό. Πλέον οι σχέσεις της Τουρκίας με το μουσουλμανικό κομμάτι του πλανήτη θα είναι διαφορετικές και θα χαρακτηρίζονται από επευφημίες και έναν αφελή θαυμασμό. Και οι σχέσεις με την Ευρώπη, την ΕΕ και τις ΗΠΑ όμως θα μεταλλαχθούν, και δυστυχώς όχι προς το καλύτερο».

Η Berliner Zeitung:

«[…] Για τον τούρκο πρόεδρο Ερντογάν η εκ νέου μετατροπή σε τζαμί είναι έκφραση μιας ανελέητης, συμβολικής διεκδίκησης της εξουσίας που εν τέλει συνιστά μήνυμα ισχύος έναντι των υποστηρικτών του. Στους επικριτές του ο Ερντογάν υποσχέθηκε ότι η Αγία Σοφία θα είναι ανοιχτή και για μη μουσουλμάνους επισκέπτες. Στην πραγματικότητα η απόφαση είναι μια πολιτισμική κήρυξη πολέμου στην πολυεθνική κοινωνία η οποία κυριαρχεί εδώ και αιώνες στη ζωή της Κωνσταντινούπολης».

Πηγή: DW