Ισημερινός: Τουλάχιστον 27 νεκροί μετά από εξέγερση σε δύο φυλακές – Κούβα: Στη μέγγενη της κρίσης

Ισημερινός: Τουλάχιστον 27 νεκροί μετά από εξέγερση σε δύο φυλακές

Οι αρχές του Ισημερινού αύξησαν χθες Παρασκευή σε 27 νεκρούς τον απολογισμό των θυμάτων μεταξύ των φυλακισμένων που εξεγέρθηκαν σε δύο φυλακές την Τετάρτη, εξέλιξη που ανάγκασε την κυβέρνηση του προέδρου Γκιγιέρμο Λάσο να κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης στο σωφρονιστικό σύστημα.

Στις ταραχές «19 πρόσωπα τα οποία στερούνταν την ελευθερία τους έχασαν τη ζωή τους, ανάμεσά τους ένα δι’ απαγχονισμού» στη φυλακή στο Κοτοπάξι (κεντρικά), ενημέρωσε μέσω Twitter η υπηρεσία φυλακών (SNAI).

Οκτώ θάνατοι καταγράφηκαν σε σωφρονιστικό κατάστημα στη Γουάγιας (νοτιοανατολικά).

Στα επεισόδια εξάλλου τραυματίστηκαν 57 άνθρωποι, ανάμεσά τους οκτώ αστυνομικοί, ενώ μια αστυνομικός υπέστη σεξουαλική επίθεση.

Ως εδώ οι αρχές έκαναν λόγο για 22 νεκρούς. Σύμφωνα με τον Οσβάλντο Κορονέλ, τον κυβερνήτη στην επαρχία Κοτοπάξι, κι άλλα πτώματα βρέθηκαν τη νύχτα της Πέμπτης προς Παρασκευή, κάτι που εξηγεί γιατί δεν είχαν συμπεριληφθεί στον προηγούμενο επίσημο απολογισμό.

Πρόσθεσε πως ο φυλακισμένος που βρέθηκε κρεμασμένος κατά τα πρώτα στοιχεία ήταν «ο δράστης» του βιασμού της υπαξιωματικού της αστυνομίας.

Χωρίς να ξεκαθαρίσει πόσοι ακριβώς ήταν οι έγκλειστοι που απέδρασαν από τη φυλακή στην Κοτοπάξι, η SNAI ανέφερε πως 86 βρέθηκαν και οδηγήθηκαν πίσω στα κελιά.

Αντιμέτωπος με την κατάσταση στις φυλακές ο πρόεδρος Γκιγιέρμο Λάσο κήρυξε «κατάσταση έκτακτης ανάγκης» στις φυλακές, προκειμένου «να κινητοποιηθούν όλοι οι απαραίτητοι ανθρώπινοι και οικονομικοί πόροι για την αποκατάσταση της τάξης» σ’ αυτές.

Ο Ισημερινός μετρά περίπου 60 φυλακές με ονομαστική χωρητικότητα 29.000 θέσεων. Αλλά οι πλεονάζοντες κρατούμενοι είναι γύρω στο 30%, καθώς το σύνολο των εγκλείστων είναι 38.000 και φρουρούνται από περίπου 1.500 φύλακες ενώ, σύμφωνα με ειδικούς, θα απαιτούνταν τουλάχιστον 4.000 για να μπορεί να ασκείται αποτελεσματικός έλεγχος.

Τον Φεβρουάριο, σε συγκρούσεις μεταξύ συμμοριών με διακύβευμα τον έλεγχο των μεγαλύτερων σωφρονιστικών καταστημάτων της χώρας των Άνδεων είχαν σκοτωθεί 79 φυλακισμένοι μέσα σε μια μέρα. Τα επεισόδια εκείνα είχαν σημαδευτεί από φρικιαστικές σκηνές, με πτώματα αποκεφαλισμένα, κι είχαν αποκαλύψει την ισχύ συμμοριών που διακινούν ναρκωτικά στις φυλακές, όπου το πρόβλημα του υπερπληθυσμού των εγκλείστων είναι οξυμένο.

Σύμφωνα με τον Συνήγορο του Λαού, ανεξάρτητη δημόσια αρχή αρμόδια για την υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, το 2020 διαπράχθηκαν «103 δολοφονίες» μέσα στις φυλακές του Ισημερινού.

 

Κούβα: Στη μέγγενη της κρίσηςΚούβα: Στη μέγγενη της κρίσης

Οικονομικό εμπάργκο και πανδημία στερούν από το νησί βασικά αγαθά και δημιουργούν κοινωνική ανάφλεξη.

Το κουβανικό σοσιαλιστικό εγχείρημα –δοκιμασμένο στον Ψυχρό Πόλεμο– δοκιμάζεται ξανά. Ο κουβανικός λαός που έχει περάσει τα μύρια όσα εδώ και δεκαετίες αυτήν τη στιγμή βιώνει τις σκληρές συνέπειες της οικονομικής κρίσης, καθώς και την επιθετικότητα του αμερικανικού imperium.

Η Κούβα στις αρχές της περασμένης εβδομάδας βίωσε κοινωνική ένταση σε αρκετές πόλεις σε μια κατάσταση που έμοιαζε επικίνδυνα με το –όχι και τόσο– μακρινό 1994, όταν τα μαύρα σύννεφα μιας ιδιαίτερα σκληρής οικονομικής κρίσης είχαν σκεπάσει το νησί ως αποτέλεσμα της πτώσης της ΕΣΣΔ.

Ετσι και τώρα μια οικονομική κρίση βούλιαξε το νησί της Καραϊβικής ως αποτέλεσμα της πανδημίας του SARS-CoV-2. Η Κούβα είχε δομήσει το οικονομικό της μοντέλο με κινητήριο μοχλό τον τουρισμό. Συγκεκριμένα το 10,6% του κουβανικού ΑΕΠ (2019) αποτελούνταν από τον τουρισμό. Παράλληλα, το αμερικανικό εμπάργκο, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, έχει κοστίσει στην κουβανική οικονομία 130 δισεκατομμύρια δολάρια σε βάθος εξήντα ετών. Ταυτόχρονα, η συμμαχική Βενεζουέλα στραγγαλιζόταν οικονομικά από τις ΗΠΑ και δεν μπορούσε να εξαγάγει για ένα έτος ούτε ένα βαρέλι πετρελαίου.

Επιπλέον, οι παγκόσμιες τιμές των τροφίμων αυξήθηκαν κατά 39,7% (ειδικά στα δημητριακά και τα προϊόντα αμύλου) από τον Μάιο του 2020, σύμφωνα πάλι με τον ΟΗΕ και τον δείκτη τιμής τροφίμων FAO. Η Κούβα από τη μεριά της εισάγει το 60-70% των τροφίμων (κυρίως δημητριακά και ρύζι). Εξαιτίας της πανδημίας η οικονομία της χώρας μειώθηκε κατά 11% το 2020 σύμφωνα με την κουβανική κυβέρνηση.

Συνεπώς, υπάρχουν πάρα πολλά υπαρκτά προβλήματα που την ταλανίζουν. Αν προσθέσει κανείς και την επιβάρυνση του κουβανικού συστήματος υγείας εξαιτίας της πανδημίας, τότε το μείγμα γίνεται εκρηκτικό. Οπότε η εκδήλωση μιας κοινωνικής έντασης είναι απολύτως φυσιολογική. Μια δυσθυμία περισσότερο ή λιγότερο έντονη εναντίον του πολιτικού συστήματος –που έχει τελικώς την ευθύνη της πορείας της χώρας– είναι και πάλι φυσιολογική.

Αυτό που σίγουρα δεν είναι φυσιολογικό είναι ότι από την πρώτη μέρα των διαδηλώσεων στη χώρα υπήρξαν φωνές για στρατιωτική εισβολή, καλέσματα για αλλαγή καθεστώτος και ένα όργιο παραπληροφόρησης. Μπροστάρηδες στην παραπάνω προσπάθεια ήταν οι Αμερικανοκουβανοί της διασποράς που κατοικούν στο αμερικανικό Μαϊάμι, τα γεράκια, η αμερικανική προεδρία, διπλωματία καθώς και τα τρολς του Twitter. Η μεθοδολογία είναι παρόμοια με αυτή που εφαρμόστηκε στη Βολιβία, τη Βενεζουέλα, την Ουκρανία, τη Συρία κ.λπ.

Η κουβανική κυβέρνηση φαίνεται ότι πιέστηκε αρκετά, αν και προσώρας τα χειρότερα αποφεύχθηκαν. Η εφαρμογή του δοκιμασμένου ιστορικά δόγματος της σιδερένιας πυγμής από τη μεριά της καθεστηκυίας εξουσίας έσωσε την παρτίδα προτού ακόμη αυτή εξελιχθεί. Το τίμημα από την άλλη ήταν η περικοπή βαθμών ελευθερίας των Κουβανών. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (όπως το Facebook, το Twitter και Telegram) σταμάτησαν να λειτουργούν ώστε να κοπεί η ψηφιακή σύνδεση των δυσαρεστημένων Κουβανών με τους αντικαθεστωτικούς της διασποράς. Ταυτόχρονα στους δρόμους ξεχύθηκαν οι «φιντελίστας» μαζί με τη φυσική και πολιτική τους ηγεσία ώστε να απαντηθούν οι οποιεσδήποτε προκλήσεις και στους δρόμους. Αλλωστε ο Κουβανός πρόεδρος Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ έδωσε το μήνυμα στα μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος λέγοντας ότι «οι δρόμοι ανήκουν στους επαναστάτες και όχι στους μισθοφόρους». Ουσιαστικά με αυτή την κίνηση αποσκοπούσε στην ανάδειξη της νομιμοποίησης που απολαμβάνει ακόμη η Κουβανική Επανάσταση και να δείξει ότι οποιαδήποτε κλιμάκωση μπορεί να οδηγήσει σε εμφύλιο.

Κωνσταντίνος Βενάκης