Θα είναι το Καλίνινγκραντ το νέο θερμό μέτωπο Ρωσίας – Δύσης;

ΕΕ: Η Λιθουανία ενήργησε «σύμφωνα με τους κανόνες» στην αντιπαράθεση με τη Ρωσία στο Καλίνινγκραντ – Euractiv Greece

Η απόφαση της Λιθουανίας να αποκλείσει, από τις 18 Ιουνίου, την διέλευση προς τον ρωσικό θύλακα του Καλίνινγκραντ, εμπορευμάτων που υπόκεινται σε κυρώσεις της ΕΕ, δεν προκάλεσε μόνο την οργή της Μόσχας, αλλά, υπό προϋποθέσεις, μπορεί και να σημάνει κλιμάκωση του πολέμου στην Ουκρανία, με απρόβλεπτες συνέπειες.

Θα είναι το Καλίνινγκραντ το νέο θερμό μέτωπο Ρωσίας - Δύσης;

Το Καλίνινγκραντ – ρωσικός θύλακας μεταξύ της Πολωνίας και της Λιθουανίας που  λαμβάνει προμήθειες από τη Ρωσία, τόσο αεροπορικά, όσο και μέσω μιας σιδηροδρομικής σύνδεσης που περνά από τη Λιθουανία, αλλά και με αγωγούς που διέρχονται από αυτή τη χώρα της Βαλτικής – αποκλείεται από ​​οικοδομικά υλικά, μέταλλο, ξύλο, τσιμέντο, λιπάσματα, αλκοόλ, χαβιάρι και άλλες κατηγορίες αγαθών, που συνολικά αντιπροσωπεύουν περίπου το 50% των εμπορικών διελεύσεων στην περιοχή.

Πλέον ο θύλακας μπορεί να δέχεται αυτά τα προϊόντα μόνο μέσω θάλασσας. Ο κυβερνήτης του Καλίνινγκραντ, Άντον Αλιχάνοφ, δήλωσε ότι τα λιμάνια του Καλίνινγκραντ θα ανταπεξέλθουν στην αναμενόμενη αύξηση του φόρτου.

Η αντίδραση της Μόσχας

Η αντίδραση της Μόσχας ήταν άμεση, με σκληρή ρητορική και προειδοποιήσεις, οι οποίες μπορούν να εκληφθούν και ως απειλές. Η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, δήλωσε ότι η Λιθουανία, έχοντας λάβει μια τέτοια απόφαση, ενεργεί επιθετικά και έχει ξεπεράσει το όριο των εχθρικών γραμμών.

Κάλεσε το Βίλνιους να «καταλάβει», ότι η αξιολόγηση τέτοιων ενεργειών από την Μόσχα ως εχθρικών, σημαίνει ότι πλέον «δεν είναι ώρα για συνομιλίες». Τόνισε ότι η Ρωσία διατηρεί το δικαίωμα να προστατεύσει τα εθνικά συμφέροντά της εάν δεν αρθούν οι περιορισμοί. Το Κρεμλίνο, διά του εκπροσώπου του, Ντμίτρι Πεσκόφ, χαρακτήρισε την απόφαση των λιθουανικών αρχών «παράνομη» και «άνευ προηγουμένου». Τόνισε ότι η κατάσταση αυτή απαιτεί «βαθιά ανάλυση», η οποία θα ολοκληρωθεί τις επόμενες ημέρες και μετά θα ληφθούν αντίποινα. Ο δε επιτετραμμένος της Λιθουανίας στη Μόσχα κλήθηκε στο ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών.

Ο ρόλος της ΕΕ

Δεδομένου ότι η Λιθουανία είναι μέλος της ΕΕ, το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών κάλεσε και τον πρεσβευτή της Ευρωπαϊκής Ενωσης στη Ρωσική Ομοσπονδία, Μάρκους Εντερερ, με σκοπό «να του εκφράσει την αποφασιστική αντίθεση» της χώρας στην απαγόρευση διέλευσης βασικών αγαθών στον θύλακο της Βαλτικής.

‘Οπως αναφέρεται στην επίσημη ανακοίνωση, η Ρωσία απαίτησε από την Ε.Ε. «την άμεση αποκατάσταση της ομαλής λειτουργίας» στη δίοδο προς το Καλίνινγκραντ, χαρακτηρίζοντας άνευ προηγουμένου και παράνομες τις απαγορεύσεις και απειλώντας ότι «σε διαφορετική περίπτωση θα υπάρξουν απαντητικά μέτρα».

Σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο TASS, ο υφυπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Αντρέι Ρουντένκο προειδοποίησε τον Εντερερ ότι «οι συνεχιζόμενες παραδόσεις όπλων από την πλευρά της Ε.Ε. προς τον ουκρανικό στρατό είναι απαράδεκτες» και ότι τα εν λόγω όπλα «χρησιμοποιούνται για επιθέσεις εναντίον των πολιτικών υποδομών σε τοποθεσίες του Ντονμπάς, σκοτώνοντας αμάχους και παιδιά».

Ο Μάρκους Εντερερ κάλεσε τη Ρωσία «να απόσχει από πράξεις και ρητορείες που κλιμακώνουν την ένταση» με την Ευρώπη. «Του μεταφέραμε τις θέσεις μας για την επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και εξηγήσαμε ότι η Λιθουανία εκπληρώνει τις αποφάσεις της Ενωσης, οι οποίες δεν συνιστούν αποκλεισμό», υπογράμμισε ο εκπρόσωπος Τύπου της Ε.Ε., Πέτερ Στάνο, στις Βρυξέλλες.

Η απάντηση της Λιθουανίας

Το Βίλνιους απάντησε την Δευτέρα, δια στόματος του υπουργού Εξωτερικών, επιβεβαιώνοντας ότι οι περιορισμοί στις διελεύσεις προς τον ρωσικό θύλακα του Καλίνινγκραντ ευθυγραμμίζονται με τις ευρωπαϊκές κυρώσεις.

«Οι ευρωπαϊκές κυρώσεις άρχισαν να εφαρμόζονται από τις 17 Ιουνίου», δήλωσε σε δημοσιογράφους ο Λιθουανός υπουργός Εξωτερικών, Γκαμπριέλιους Λαντσμπέργκις, διευκρινίζοντας ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση πρόκειται για προϊόντα χάλυβα που μεταφέρονται σιδηροδρομικώς.

Σύμφωνα με τον υπουργό, ο λιθουανικός φορέας μεταφορών έχει ενημερώσει τους ενδιαφερόμενους, ότι από τις 17 Ιουνίου, τα εμπορεύματα που υπόκεινται σε κυρώσεις, όπως χάλυβας και σιδηρούχα μέταλλα, «δεν θα επιτρέπεται πλέον να διέρχονται μέσω της Λιθουανίας». «Αυτό γίνεται σε συνεννόηση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής», τόνισε ο Λαντσμπέργκις.

Το λιθουανικό υπουργείο Εξωτερικών, σε ανακοίνωσή του τόνισε πως μετέφερε στον επικεφαλής της διπλωματικής αποστολής της Ρωσίας στο Βίλνιους πως η απαγόρευση διέλευσης από τη Λιθουανία στον ρωσικό θύλακα του Καλίνινγκραντ αφορά μόνο τα εμπορεύματα στα οποία έχουν επιβληθεί απαγορεύσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Λιθουανία δεν έχει επιβάλει «μονομερείς, ατομικούς ή πρόσθετους» περιορισμούς, ανέφερε η ανακοίνωση.

Στήριξη στον Βίλνιους από ΗΠΑ

Την Τρίτη οι ΗΠΑ έσπευσαν να επιβεβαιώσουν, εμμέσως, ότι η κίνηση της Λιθουανίας έγινε, τόσο μετά από συννενόηση με την ΕΕ, όσο και τουλάχιστον την έγκριση της Ουάσιγκτον.

Όπως είπε ο εκπρόσωπος της αμερικανικής διπλωματίας Νεντ Πράις, οι ΗΠΑ υπουστηρίζουν τη Λιθουανία, μέλος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, απέναντι στις απειλές της Ρωσίας κατά του Βίλνιους που επέβαλε περιορισμούς για ορισμένα εμπορεύματα που διέρχονται από τον θύλακα του Καλίνιγκραντ. Ο ίδιος επανέλαβε την «αδιάσειστη»προσήλωση της Ουάσινγκτον στο άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, που προβλέπει «ότι μια επίθεση εναντίον μιας συμμαχικής χώρας είναι επίθεση εναντίον όλων».

«Υποστηρίζουμε τους συμμάχους μας στο ΝΑΤΟ και υποστηρίζουμε τη Λιθουανία», πρόσθεσε, χαιρετίζοντας την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Μόσχας από το Βίλνιους. «Ενισχύσαμε τη δέσμευσή μας στη Συμμαχία, ενισχύσαμε την ανατολική πλευρά του ΝΑΤΟ, κυρίως αυτές τις χώρες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή απέναντι στις ρωσικές απειλές», σημείωσε.

«Κάθε Λιθουανός πρέπει να νιώσει τα αντίποινα της Μόσχας»

Η Μόσχα επανήλθε, αυτή τη φορά μέσω του Αντρέι Κλίσας, προέδρου της Επιτροπής Συνταγματικής Νομοθεσίας του Ομοσπονδιακού Συμβουλίου, ο οποίος δήλωσε την Τετάρτη, ότι «κάθε πολίτης της Λιθουανίας θα πρέπει να νιώσει την απάντηση της Ρωσίας» στον εμπορικό αποκλεισμό Καλίνινγκραντ, υπογραμμίζοντας ότι «ο χρόνος για διπλωματικά διαβήματα έχει τελειώσει»

«Κάθε πολίτης της Λιθουανίας πρέπει να αισθανθεί τα αντίποινα της Ρωσίας για την παραβίαση των υποχρεώσεων (σσ: της πρώτης) στη διέλευση. Ο χρόνος για διπλωματικά διαβήματα έχει τελειώσει», έγραψε στο κανάλι του στο Telegram. Σύμφωνα με τον Κλίσας, αφού ​​οι δυτικές κυρώσεις στοχεύουν απευθείας σε Ρώσους πολίτες, επομένως η απάντηση της Ρωσίας θα πρέπει να απευθύνεται στους πολίτες της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Λιθουανίας.

Γρηγόρης Ν. Θεοχάρης