Μόσχα ραγδαίες εξελίξεις: «Πυρά» κατά της Τουρκίας – ΗΠΑ: Η εξόντωση του Σουλεϊμανί, μέρος της νέας στρατηγικής «αποτροπής» του Τραμπ – Τουρκία: Νέες συλλήψεις στρατιωτικών για σχέσεις με τον Γκιουλέν

Ο στρατάρχης Χαλίφα Χαφτάρ, διοικητής του αυτοαποκαλούμενου Λιβυκού Εθνικού Στρατού (ΛΕΣ), πράγματι έφυγε από τη Μόσχα χωρίς να υπογράψει τη συμφωνία κατάπαυσης τουπυρός με την Κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας (ΚΕΣ) του πρωθυπουργού Φάγεζ ας Σάρατζ που πρότειναν η Ρωσία και η Τουρκία, επιβεβαίωσε η ρωσική διπλωματία.

Ο στρατάρχης δεν υπέγραψε το κείμενο που είχε ήδη μονογράψει ο Σάρατζ, είπε ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ.

Η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ, Μαρία Ζαχάροβα, υπενθύμισε ότι ο Χαφτάρ ζήτησε το βράδυ της Δευτέρας να του δοθεί περισσότερος χρόνος για να μελετήσει το κείμενο αλλά τελικά εγκατέλειψε τη Μόσχα χωρίς να το υπογράψει.

Μέσω του λογαριασμού του λιβυκού Εθνικού Στρατού (GNA) στο Twitter, που εκφράζει τις απόψεις του Χαφτάρ, εξαπολύονται «πυρά» κατά της Τουρκίας.

«Δεν θα υπάρξει καμία υπογραφή για διάφορους λόγους, ο σημαντικότερος από τους οποίους είναι η κακή πρόθεση της Τουρκίας, να επιβάλει τον εαυτό της ως μέρος στη Λιβύη για να νομοθετήσει το παράνομο Μνημόνιο (σ.σ. μεταξύ της Τουρκίας και της κυβέρνησης της Τρίπολης).

Τα στρατεύματα των δύο πλευρών εμπλέκονται σε φονικές μάχες προ των πυλών της Τρίπολης τους τελευταίους εννέα μήνες, αφότου ο Χαφτάρ, ο ισχυρός άνδρας της ανατολικής Λιβύης, διέταξε τους άνδρες του να αρχίσουν επιχείρηση για να κυριεύσουν την Τρίπολη, πρωτεύουσα της χώρας και έδρα της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης.

Το τηλεοπτικό δίκτυο Al Arabiya μετέδωσε ότι οι εχθροπραξίες ξανάρχισαν τις πρώτες πρωινές ώρες σήμερα νότια της Τρίπολης.

Παράλληλα, το πρακτορείο ειδήσεων Reuters μετέδωσε ότι ο ΛΕΣ διατράνωσε μέσω Facebook πως είναι «έτοιμος και αποφασισμένος» να επιτύχει τη «νίκη» στην αναμέτρηση με τις παραστρατιωτικές οργανώσεις που δηλώνουν πίστη στην ΚΕΣ.

Την Κυριακή και τη Δευτέρα τα αντίπαλα μέρη τήρησαν πάντως σε γενικές γραμμές την κατάπαυση του πυρός που αποφάσισαν την 8η Ιανουαρίου να κηρυχθεί ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντιμίρ Πούτιν και ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Το γεγονός ερμηνεύθηκε ως ένδειξη της επιρροής τους στη Λιβύη, την ώρα που δυτικές κυβερνήσεις μοιάζουν ανίσχυρες να παρέμβουν για να τερματιστεί το χάος που βασιλεύει στη χώρα από το 2011 και επιδεινώθηκε μετά τον Απρίλιο.

Η Άγκυρα υποστηρίζει ανοικτά τον Σάρατζ και έχει αναπτύξει ήδη κάποια στελέχη των ένοπλων δυνάμεών της, ενώ η Μόσχα, παρά τις διαψεύσεις της, φέρεται να υποστηρίζει τον στρατάρχη Χαφτάρ με όπλα, χρήματα και μισθοφόρους.

Η αποχώρηση του Χαφτάρ από τη Μόσχα θέτει υπό αμφισβήτηση τη διεθνή σύνοδο για τη Λιβύη υπό την αιγίδα του ΟΗΕ στο Βερολίνο, που η γερμανική κυβέρνηση ήλπιζε να οργανώσει εντός του Ιανουαρίου. Η καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ πήγε στη Μόσχα το Σάββατο για να εξασφαλίσει την υποστήριξη του Πούτιν.

Η αντιπροσωπεία της ΚΕΣ επίσης αποχώρησε από τη Μόσχα και «βρίσκεται στην Τουρκία», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών της Μοχάμεντ Τάχερ Σιάλα.

Το ρωσικό ΥΠΕΞ διαβεβαίωσε το πρακτορείο ειδήσεων TASS πως η Μόσχα συνεχίζει να συνεργάζεται με τα αντιμαχόμενα μέρη στη Λιβύη για τη «διευθέτηση» της κρίσης.

 

ΗΠΑ: Η εξόντωση του Σουλεϊμανί, μέρος της νέας στρατηγικής «αποτροπής» του Τραμπ

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο δήλωσε χθες Δευτέρα ότι η εξόντωση του στρατηγού Κασέμ Σουλεϊμανί αποτελούσε μέρος μιας ευρύτερης αμερικανικής στρατηγικής «αποτροπής» που δυνητικά έχει επίσης εφαρμογή στην Κίνα και τη Ρωσία, κατά τα φαινόμενα βάζοντας στην άκρη τον αρχικό ισχυρισμό της Ουάσινγκτον πως ο διοικητής της Δύναμης Αλ Κουντς δολοφονήθηκε σε αμερικανική αεροπορική επιδρομή στη Βαγδάτη διότι σχεδίαζε άμεσα επικείμενες επιθέσεις εναντίον αμερικανικών πρεσβειών και άλλων στόχων.

Κατά τη διάρκεια ομιλίας του στο Ινστιτούτο Χούβερ του Πανεπιστημίου Στάνφορντ, ο Πομπέο δεν έκανε καμία αναφορά στην απειλή άμεσα επικείμενων επιθέσεων σχεδιασμένων από τον υποστράτηγο. Όταν ερωτήθηκε σχετικά, απάντησε πως επαναλαμβάνει τη θέση ότι η αμερικανική επιδρομή της 3ης Ιανουαρίου εναντίον αυτού που για πολλούς ήταν ο δεύτερος ισχυρότερος αξιωματούχος στην Ισλαμική Δημοκρατία έγινε προληπτικά, για την αποτροπή τέτοιων σχεδίων.

Στην ομιλία του, υπό τον τίτλο «Η αποκατάσταση της αποτροπής: το ιρανικό παράδειγμα», ο Πομπέο επικεντρώθηκε σε αυτή που αποκάλεσε στρατηγική της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ να εφαρμόσει «αληθινή αποτροπή» έναντι του Ιράν, καθώς όπως υποστήριξε προηγούμενες αμερικανικές κυβερνήσεις τόσο των Ρεπουμπλικάνων όσο και των Δημοκρατικών ενεθάρρυναν την ιρανική «κακόβουλη δραστηριότητα».

Οι Δημοκρατικοί και κάποιοι Ρεπουμπλικάνοι αμφισβητούν τον ισχυρισμό της κυβέρνησης του Τραμπ περί αυτοάμυνας με βάση πληροφορίες των αμερικανικών υπηρεσιών κατασκοπείας περί άμεσα επικείμενων επιθέσεων στις οποίες κατ’ αυτές ενεχόταν ο Σουλεϊμανί. Σύμφωνα με τον πρόεδρο Τραμπ, στους στόχους συμπεριλαμβάνονταν τέσσερις αμερικανικές πρεσβείες.

Ωστόσο την Κυριακή ο αμερικανός υπουργός Άμυνας Μαρκ Έσπερ δήλωσε ότι δεν διάβασε καμιά αναφορά που να προειδοποιούσε περί σχεδίων για άμεσα επικείμενες επιθέσεις εναντίον πρεσβειών των ΗΠΑ.

Χθες Δευτέρα ο Τραμπ έριξε καύσιμο στη φωτιά αποφαινόμενος ότι «στην πραγματικότητα δεν έχει σημασία» το εάν ο Σουλεϊμανί ήγειρε άμεση απειλή.

Κατά τον Πομπέο, πίσω από την εξόντωση του Σουλεϊμανί βρίσκεται μια «ευρύτερη στρατηγική». «Ο πρόεδρος Τραμπ και όσοι από εμάς είμαστε στην ομάδα των συμβούλων του για την εθνική ασφάλεια αποκαθιστούμε την αποτροπή — την αληθινή αποτροπή — έναντι της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν», είπε.

«Ο αντίπαλός σου πρέπει να κατανοήσει ότι όχι μόνο έχεις τη δυνατότητα να του επιβάλλεις κόστη, αλλά ότι είσαι πράγματι διατεθειμένος να το πράξεις», συνέχισε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, επαναλαμβάνοντας την άποψη ότι η διεθνής συμφωνία του 2015 για το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας του Ιράν, από την οποία απέσυρε τις ΗΠΑ ο Τραμπ το 2018, ενίσχυε την Τεχεράνη.

«Η Αμερική σήμερα απολαμβάνει την καλύτερη θέση ισχύος έναντι του Ιράν στην οποία βρεθήκαμε ποτέ», έκρινε ο Μάικ Πομπέο, επισημαίνοντας τη ζημιά που προκαλούν στην ιρανική οικονομία οι αμερικανικές κυρώσεις, οι οποίες επιβλήθηκαν εκ νέου σταδιακά αφότου ο πρόεδρος των ΗΠΑ απέσυρε τη χώρα του από τη συμφωνία του 2015, επισήμως το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (ΚΟΣΔ).

«Η σημασία της αποτροπής δεν περιορίζεται στο Ιράν», ξεκαθάρισε ο Πομπέο. «Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να αποτρέπουμε τους εχθρούς μας για να υπερασπιζόμαστε την ελευθερία. Αυτό το νόημα έχει η δουλειά του προέδρου Τραμπ για να γίνει ο στρατός μας πιο ισχυρός παρά ποτέ», συμπλήρωσε.

Ο αμερικανός ΥΠΕΞ ενέταξε σε αυτή τη νέα στρατηγική την επανέναρξη της χορήγησης στρατιωτικής βοήθειας στην Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων θανατηφόρων οπλικών συστημάτων, προκειμένου το Κίεβο να αμυνθεί έναντι των αυτονομιστών στο Ντονμπάς που η Ουάσινγκτον λέει πως υποστηρίζονται από τη Ρωσία, καθώς και την αποχώρηση από μια συμφωνία για τον έλεγχο των εξοπλισμών που είχε συναφθεί με τη σοβιετική ένωση και την ακόλουθη δοκιμή ενός νέου πυραύλου Κρουζ μέσου βεληνεκούς από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις.

Ακόμη, ο Πομπέο ενέταξε την αύξηση των αμερικανικών ναυτικών γυμνασίων στη Νότια Σινική Θάλασσα σε αντίδραση για αυτή που η Ουάσινγκτον χαρακτηρίζει στρατιωτικοποίηση διεκδικούμενων νησιών από το Πεκίνο, όπως και την επιβολή δασμών από τον Τραμπ σε κινεζικά αγαθά που εισάγονται στις ΗΠΑ, στο πλαίσιο της ίδιας «αποτρεπτικής» στρατηγικής.

«Αποκαθιστούμε την αξιοπιστία της αποτροπής», υποστήριξε.

 

Τουρκία: Νέες συλλήψεις στρατιωτικών για σχέσεις με τον Γκιουλέν

Τούρκοι εισαγγελείς διέταξαν να συλληφθούν 176 στρατιωτικοί τους οποίους βαρύνουν υποψίες ότι συνδέονται με το δίκτυο που η κυβέρνηση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατηγορεί πως βρισκόταν πίσω από την απόπειρα στρατιωτικού πραξικοπήματος πριν από τριάμισι χρόνια, μετέδωσε το τουρκικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Anadolu.

Οι φερόμενοι ως οπαδοί του Φετουλάχ Γκιουλέν, ισλαμιστή ιεροκήρυκα που ζει αυτοεξόριστος στις ΗΠΑ, βρίσκονται στο επίκεντρο της παρατεταμένης εκστρατείας καταστολής μετά το αποτυχημένο στρατιωτικό πραξικόπημα στα μέσα του Ιουλίου του 2016, όταν σκοτώθηκαν 250 άνθρωποι. Οι επιχειρήσεις των αρχών εναντίον του δικτύου, ή θρησκευτικού τάγματος, που αποκαλείται Χιζμέτ («Υπηρεσία») είναι ως ακόμα και σήμερα συχνές.

Η νέα επιχείρηση της αστυνομίας συντονίστηκε από τη Σμύρνη (Ιζμίρ) και είχε στο στόχαστρο στρατιωτικούς σε 49 τουρκικές επαρχίες, ανέφερε το Ανατολή. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, ανάμεσα στους συλληφθέντες είναι 143 λοχαγοί, ανάμεσά τους 97 εν ενεργεία, και 33 υπολοχαγοί, 11 εν ενεργεία.

Έξι χειριστές μαχητικών αεροσκαφών F-16 της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας συγκαταλέγονται στους ανθρώπους που διατάχθηκε να τεθούν υπό κράτηση, κατά την ίδια πηγή.

Ο Γκιουλέν, αυτοεξόριστος στην Πενσιλβάνια των ΗΠΑ από το 1999, διαψεύδει πως είχε οποιαδήποτε ανάμιξη στην απόπειρα ανατροπής του Ερντογάν.

Στις εκκαθαρίσεις που ακολούθησαν το αποτυχημένο πραξικόπημα φυλακίστηκαν περίπου 80.000 άνθρωποι ενόψει των προσαγωγών τους σε δίκες, ενώ περίπου 150.000 δημόσιοι λειτουργοί, στρατιωτικοί, δικαστικοί, ακόμα και δημοσιογράφοι και εκπαιδευτικοί αποπέμφθηκαν, αποτάχθηκαν, ή απολύθηκαν από τις θέσεις τους.

Σύμμαχοι της Τουρκίας στη Δύση και οργανώσεις υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν επικρίνει επανειλημμένα το εύρος των εκκαθαρίσεων, που για πολλούς μετατράπηκαν σε εκστρατεία πάταξης κάθε αντίστασης ή διαφωνίας στον Ερντογάν· ενώ η κυβέρνηση στην Άγκυρα αντιτείνει πως τα μέτρα που λαμβάνει είναι απαραίτητα για να αντιμετωπιστεί η απειλή για την τουρκική εθνική ασφάλεια.